Skip to Content

Siriraj CoP Network

     ชุมชนนักปฏิบัติ (Community of Practice : CoP) เป็นเครื่องมือหนึ่งที่สำคัญในการดำเนินการจัดการความรู้ขององค์กร เนื่องจากเป็นการรวมตัวด้วยความสมัครใจ ของกลุ่มคนที่มีความปรารถนาในเรื่องใดเรื่องหนึ่งร่วมกัน เพื่อแลกเปลี่ยนความรู้ที่มีในตัวบุคคล (Tacit Knowledge) ผสมผสานกับความรู้เชิงประจักษ์ (Explicit) ผ่านพื้นที่จริงหรือเสมือน ทำให้เกิดการสร้างความเข้าใจ มุมมอง หรือพัฒนาแนวปฏิบัติในเรื่องนั้น ๆ ร่วมกัน

     คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล ได้จัดตั้งกลุ่ม CoP ทั้งที่เป็นกลุ่มวิชาชีพเดียวกันและสหสาขาวิชาชีพ ได้แก่ บุคลากรทางคลินิก และหน่วยงานสนับสนุน ทั้งที่เป็นรูปแบบทางการ (มีการจดทะเบียนจัดตั้งกลุ่ม CoP) และรูปแบบไม่เป็นทางการ (มีการรวมตัวของกลุ่มสหสาขาวิชาชีพของโรงพยาบาล/ คณะฯ เพื่อพัฒนางาน เช่น CoP Medication reconciliation) ทำให้เกิดองค์ความรู้ที่สำคัญของคณะฯ เป็นการส่งเสริมและสนับสนุนคณะฯ สู่การเป็นองค์กรแห่งการเรียนรู้ โดยงานจัดการความรู้จะเป็นผู้ให้การสนับสนุน จัดอบรมให้ความรู้ ฝึกทักษะที่สำคัญ เอื้ออำนวยเพื่อให้กลุ่มสามารถดำเนินการได้อย่างราบรื่น สามารถบริหารจัดการกลุ่มได้อย่างมีประสิทธิภาพ โดยมีการติดตามผลการดำเนินการของกลุ่ม ผลการดำเนินการที่ผ่านมาพบว่า อัตรากลุ่ม CoP ที่มีสาระความรู้อย่างน้อย 1 เรื่องต่อปี ในปี 2558, 2559 และ 2560 คือ ร้อยละ 48.65 ร้อยละ 78.79 และร้อยละ 81.25 ตามลำดับ แต่พบว่าอัตรากลุ่ม CoP ที่มีสาระความรู้มากกว่าหรือเท่ากับ 2 เรื่องต่อปี ในปี 2558, 2559 และ 2560 คือ ร้อยละ 37.84 ร้อยละ 60.61 และร้อยละ 56.25 ตามลำดับ โดยในปี 2560 งานจัดการความรู้มีการจัดโครงการเพิ่มประสิทธิภาพการสร้างสาระความรู้ใหม่ของชุมชนนักปฏิบัติ และกิจกรรม peer assist โดยกำหนดเป้าหมาย คือ อัตรา CoP มีสาระความรู้ใหม่ ร้อยละ 80 ติดตามผลลัพธ์ของโครงการพบว่าอัตรากลุ่มที่มีสาระความรู้อย่างน้อย 1 เรื่องต่อปีมีแนวโน้มเพิ่มขึ้น แต่อัตรากลุ่มที่มีสาระความรู้ 2 เรื่อง/ปี/CoP ยังไม่เป็นไปตามเป้าหมายและมีอัตราที่ลดลง รวมทั้งกิจกรรม peer assist พบปัญหาในการกำหนดวันประชุมไม่ตรงกันระหว่างทีมเจ้าบ้าน และทีมผู้เยี่ยม จากการลงเยี่ยมกลุ่ม CoP ตลอดปี 2560พบว่าปัญหาอุปสรรคในการดำเนินการกลุ่ม เช่น การเปลี่ยนผู้ดำเนินการหลักทำให้การดำเนินการกลุ่มไม่ต่อเนื่อง การบริหารจัดการกลุ่มยังไม่มีประสิทธิภาพ การถอดความรู้ และการตรวจสอบสาระความรู้จากผู้เชี่ยวชาญ เป็นต้น

     งานจัดการความรู้จึงมีแนวคิดในการจัดตั้ง CoP สมาชิกเป็นทีมแกนนำหลักของกลุ่ม CoP โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อกระตุ้น และสร้างเป้าหมายในการดำเนินการร่วมกัน รวมทั้งสร้างแรงบันดาลใจ และแลกเปลี่ยนเรียนรู้ประสบการณ์ในกลุ่มที่เป็นแบบอย่างการดำเนินงานได้อย่างมีประสิทธิภาพ และหาแนวทางร่วมกันช่วยเหลือ แก้ไขปัญหาในกลุ่มที่ไม่สามารถดำเนินการได้อย่างราบรื่น เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการบริหารจัดการกลุ่ม CoP อย่างยั่งยืนต่อไป



Dr. Radut | cop